O‘ZBEKISTONDA XALQ CHOLG‘ULARI ORKESTRIDA IJROCHILIKNING YANGI SHAKL
Keywords:
Orkestr, musiqa, cholg‘u, kompozitor, dutor, ijro, garmoniya, laboratoriya, texnika, madaniyat.Abstract
Mazkur maqola O‘zbekistonda professional kompozitorlik ijodiyotining rivojlanishi va o‘zbek xalq cholg‘ulari orkestrlarining shakllanish jarayoniga bag‘ishlangan. Maqolada, avvalo, o‘zbek xalq cholg‘ularida yangi ijro etish yo‘nalishining paydo bo‘lishi, ya’ni nota yozuvi asosida ijro etish amaliyotining o‘ziga xos xususiyatlari yoritiladi. 1943 yilda ilmiy-tadqiqot laboratoriyasining tashkil etilishi va o‘zbek xalq cholg‘ulariga 12 bosqichli teng temperatsiyalashtirilgan tovushqatorni joriy etishning musiqiy amaliyotdagi ahamiyati haqida so‘z yuritiladi. Shuningdek, maqolada o‘zbek xalq cholg‘ulari orkestrlarining shakllanishi, bu jarayonning Markaziy Osiyo va Kavkaz orti respublikalari musiqa madaniyatiga ta’siri, va orkestrlarning ijro etish metodlari haqida batafsil ma’lumot berilgan.
Maqolada o‘zbek xalq cholg‘ularining orkestr tarkibini tashkil etuvchi cholg‘ular oilalarining yaratilish jarayoni, ularning modernizatsiyasi va orkestrning sayyor konsertlari haqida ham so‘z boradi. O‘zbek xalq cholg‘ulari orkestri dastlabki yillarda xalq kuylari va qo‘shiqlarining orkestr uchun qayta ishlanishi, shu jumladan, polifonik usullarni qo‘llashdagi yangiliklar ham muhokama qilinadi. Maqola o‘zbek musiqa madaniyatining o‘zgarmas tarixiy jarayonlarini yoritib, orkestr shakllanishining ijtimoiy va badiiy kontekstini tushunishga yordam beradi.Конец формы
References
1. Nazarov A. K., Odilov A. «O‘zbek xalq cholg‘ulari uchun asarlar to‘plami» (O‘zbekiston kompozitorlari ijodidan). Toshkent. 1997.
2. Odilov A. «O‘zbek xalq cholg‘ularida ijrochilik tarixi» Toshkent. 1995.
3. Qosimov R. Q. «An’anaviy rubob ijrochiligi». Toshkent. 1999.
4. Qosimov R. Q. «Rubob taronalari». Toshkent. 1993.
5. Akbarov I. A. «Musiqa lug‘ati». Toshkent. 1997.
6. Shokirkhanov, B. B., & Mahkamjanov, S. Q. O. (2021). The importance of the science of harmony in music practice. Asian Journal of Multidimensional Research, 10(10), 735-739.
7. Ibrohimov, A., & Maxkamjanov, S. (2023, February). OPERA SAN'ATINING VOKAL JANIRI. In Международная конференция академических наук (Vol. 2, No. 2, pp. 175-177).
8. Maxkamjanov, S., & Ibrohimov, A. (2023). NAY CHOLG’USI IJROCHILIK SAN’ATI TARIXI VA RIVOJLANISH JARAYONI. Инновационные исследования в науке, 2(2), 37-40.
9. Mukhamedovich, R. D. (2022). CULTURE AND ART IS THE EMBODIMENT OF NATIONAL VALUES. Conferencea, 97-102.
10. Gaziyev, J.J. (2021). VOCAL MUSIC OF UZBEK COMPOSERS. In WORLD SCIENCE: PROBLEMS AND INNOVATIONS (pp. 260-262).
11. Gaziyev, J.J., & Toshmatov, G. O. (2021). Acts credit module system and its implementation activities in higher educational process. Asian Journal of Multidimensional Research, 10(9), 467-472.
12. Gaziyev, J.J., & Aliyeva, N. R. (2021). Dmitriy dmitrievich shostakovich life and work. Asian Journal of Multidimensional Research, 10(10), 1181-1185.