Журнал «Научный Импульс» освещает сферу духовно-просветительского мышления человека, общественно-политическую жизнь человека, институты гражданского общества, глобальные проблемы, проблемы образования, новые технологии, производимые сегодня, реформирование системы образования и публикуются научные статьи, посвященные открытому научно-популярному анализу. Журнал предназначен для студентов, магистров, профессиональных ученых и исследователей, преподавателей вузов. В издании публикуются статьи проблемного и научно-практического характера. Основные отличия журнала «Научный Импульс.»: ✔️ Обзор – в течение трех дней с момента подачи заявки на публикацию. ✔️ Номер журнала будет опубликован на сайте через 5 дней после окончания приема статей. ✔️ Журнал «Новости преподавания» включен в список рекомендуемых научных изданий для публикации основных научных результатов докторских диссертаций.
GʻAYRIIJTIMOIY XULQ ATVORLI SHAXSLAR BILAN ISHLASHDA YAKKA TARTIBDAGI PROFILAKTIKANI TAKOMILLASHTIRISH
Mazkur ilmiy maqola profilaktika inspektorlari (PI) tomonidan gʻayriijtimoiy (deviant) xulq-atvorga ega boʻlgan shaxslar bilan olib boriladigan yakka tartibdagi profilaktika ishlarining nazariy va amaliy muammolarini kompleks tahlil qilishga bagʻishlangan. Tadqiqotlar shuni koʻrsatadiki, profilaktika tizimi koʻp hollarda rasmiyatchilik xarakteriga ega boʻlib, shaxsning xulq-atvori sabablarini bartaraf etish uchun zarur boʻlgan chuqur psixologik-pedagogik metodikalar va individuallashtirilgan yondashuv yetishmaydi. Tadqiqotda xorijiy davlatlarning (AQSH, Kanada) risklarni baholashga asoslangan (RNR modeli) ilgʻor tajribasi oʻrganilgan. Tadqiqot natijalari yakka tartibdagi profilaktikani nazoratdan ijtimoiy-huquqiy yordam tizimiga aylantirishga qaratilgan huquqiy va meʼyoriy takliflar bilan yakunlangan.
profilaktika inspektori, gʻayriijtimoiy xulq-atvor, yakka tartibdagi profilaktika, kriminologiya, retsidiv, riskni baholash, kognitiv-xulqiy terapiya.
INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDAGI UNDOSH TOVUSHLARNING QIYOSIY TAHLILI
Ushbu maqola ingliz va o'zbek tillaridagi undosh tovushlarning qiyosiy tahliliga bag'ishlangan. Unda har ikki tilning undosh tovush inventarlari, artikulyatsiya xususiyatlari, fonotaktik cheklovlari va allofonik variantlari tizimli ravishda taqqoslanadi. Tadqiqot tilshunoslik tipologiyasining nazariy asoslariga tayanib, Uluslararası Fonetik Alfavit (UFA) doirasida uslubiy yondashuvni qo'llaydi. Maqola umumiy va o'ziga xos undoshlarni chuqur tahlil qilib, ularning tanaffus, ishqalanish, burun va sirg'aluvchi tovushlar kabi turlarini ko'rib chiqadi. Natijalar xorijiy til sifatida ingliz yoki o'zbek tilini o'rganishda yuzaga keladigan fonologik qiyinchiliklar uchun muhim pedagogik ahamiyatga ega ekanligi ta'kidlanadi.
Undoshlar, qiyosiy tahlil, fonetika, artikulyatsiya, UFA, pedagogika, o'zbek, ingliz
ЗНАЧЕНИЕ МАРКЕТИНГА В УСЛОВИЯХ РЫНОЧНОЙ ЭКОНОМИКИ.
В данной статье рассматривается значение маркетинга в условиях рыночной экономики. Раскрывается сущность маркетинга как системы управления деятельностью предприятия, ориентированной на удовлетворение потребностей потребителей и повышение конкурентоспособности. Анализируются основные функции маркетинга, его роль в формировании рыночной стратегии, а также влияние маркетинговых инструментов на эффективность хозяйственной деятельности. Особое внимание уделяется современным тенденциям развития маркетинга в условиях цифровизации экономики.
маркетинг, рыночная экономика, конкуренция, потребитель, маркетинговая стратегия, спрос и предложение, конкурентоспособность.
ЦЕЛ ИНАКОПЛЕНИЙ И ПУТИ ЦЕЛЕВОГО СБЕРЕЖЕНИЯ СРЕДСТВ.
В статье рассматриваются цели формирования накоплений и основные пути целевого сбережения денежных средств в современных социально-экономических условиях. Раскрывается экономическая сущность накоплений, их значение для обеспечения финансовой стабильности и экономической безопасности. Особое внимание уделяется целевому подходу к сбережениям, инструментам накопления и их роли в повышении финансовой грамотности населения. Анализируются основные формы и методы целевого сбережения средств, а также их влияние на развитие экономики в целом.
накопления, сбережения, целевое сбережение, финансовое планирование, доходы населения, инвестиции, финансовая стабильность.
MAKTAB TIZIMIDA PSIXOLOGIK XIZMAT KO‘RSATISH USULLARINI TAKOMILLASHTIRISHNING PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI
Mazkur maqolada maktab tizimida psixologik xizmat ko‘rsatish usullarini takomillashtirishning psixologik xususiyatlari ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqotda maktab psixologik xizmatining o‘quvchilarning shaxsiy, ijtimoiy-emotsional va kognitiv rivojlanishidagi o‘rni yoritilib, psixologik xizmat faoliyatining samaradorligini oshirish omillari asoslab beriladi. Shuningdek, psixodiagnostika, psixoprofilaktika, psixokorreksiya va maslahat berish faoliyatlarini zamonaviy yondashuvlar asosida tashkil etish masalalari ko‘rib chiqiladi. Maqolada psixologik xizmatni takomillashtirish jarayonida individual yondashuv, tizimlilik va uzluksizlik tamoyillarining ahamiyati ochib beriladi. Tadqiqot natijalari maktab psixologlari faoliyatini samarali tashkil etish va ta’lim muhitida sog‘lom psixologik iqlimni shakllantirishga xizmat qiladi.
maktab psixologik xizmati, psixologik xizmat usullari, psixodiagnostika, psixoprofilaktika, psixokorreksiya, psixologik maslahat, o‘quvchi shaxsiyati.
DOIRADA KASR TARTIBLI SUPERDIFFUZIYA TENGLAMASI UCHUN ANALITIK VA SONLI YECHIMLARNING SOLISHTIRMA TAHLILI
Mazkur maqolada doira sohasida berilgan kasr tartibli superdiffuziya tenglamasi uchun analitik va sonli yechimlarning solishtirma tahlili amalga oshiriladi. Tadqiqotda vaqt bo‘yicha Caputo ma’nodagi kasr hosila hamda fazo bo‘yicha kasr tartibli elliptik operator ishtirokidagi matematik model qaraladi. Analitik yechim spektral yoyilmalar va xos funksiyalar usuli asosida quriladi. Sonli yechimlarni olishda esa Galerkin va spektral usullarga tayangan diskretlashtirish yondashuvlari qo‘llaniladi. Analitik va sonli natijalar o‘rtasidagi moslik, yaqinlashish tezligi hamda xatoliklar baholanadi. Olingan natijalar sonli algoritmlarning ishonchliligi va samaradorligini asoslash imkonini beradi hamda kasr tartibli superdiffuziya jarayonlarini modellashtirishda muhim amaliy ahamiyatga ega.
kasr tartibli tenglama, superdiffuziya, doira sohasi, analitik yechim, sonli yechim, solishtirma tahlil.
PROFILAKTIKA INSPEKTORI TOMONIDAN BOSQINCHILIK JINOYATLARINING VIKTIMOLOGIK PROFILAKTIKASINI AMALGA OSHIRISH FAOLIYATINING O‘ZIGA XOS JIHATLARI
Mazkur ilmiy maqolada profilaktika inspektori tomonidan bosqinchilik jinoyatlarining tahlil qilingan. Tadqiqotda bosqinchilik jinoyatlarining viktimologik omillari, ya’ni viktimologik profilaktikasini amalga oshirish faoliyatining o‘ziga xos xususiyatlari ilmiy-huquqiy jihatdan jabrlanuvchi shaxslarning ijtimoiy, psixologik va xulq-atvor xususiyatlarining jinoyat sodir etilishiga ta’siri ochib berilgan. Shuningdek, profilaktika inspektorining aholi o‘rtasida viktimologik xavfni kamaytirishga qaratilgan profilaktik suhbatlar, huquqiy targ‘ibot, axborot-tushuntirish ishlarini tashkil etish hamda manfaatdor tashkilotlar bilan hamkorlik qilishdagi roli yoritilgan. Maqolada amaldagi qonunchilik va huquqni qo‘llash amaliyoti tahlili asosida bosqinchilik jinoyatlarining viktimologik profilaktikasini takomillashtirishga qaratilgan ilmiy xulosa va takliflar ishlab chiqilgan.
profilaktika inspektori, bosqinchilik jinoyatlari, viktimologiya, viktimologik profilaktika, jabrlanuvchi, jinoyatlarning oldini olish, huquqbuzarliklar profilaktikasi, ijtimoiy xavf omillari.
PROFILAKTIKA INSPEKTORI TOMONIDAN ILGARI SUDLANGAN SHAXSLAR O‘RTASIDA HUQUQBUZARLIKLAR PROFILAKTIKASINI TASHKIL ETISH FAOLIYATINING O‘ZIGA XOS XUSUSIYATLARI
Mazkur ilmiy maqolada profilaktika inspektori tomonidan ilgari sudlangan shaxslar o‘rtasida huquqbuzarliklar profilaktikasini tashkil etish faoliyatining o‘ziga xos xususiyatlari ilmiy-huquqiy jihatdan tahlil etilgan. Tadqiqotda ushbu toifadagi shaxslar bilan ishlashda profilaktika inspektorining vazifalari, vakolatlari hamda individual profilaktika chora-tadbirlarini amalga oshirish mexanizmlari yoritilgan. Shuningdek, ilgari sudlangan shaxslarni jamiyatga ijtimoiy moslashtirish, ular tomonidan qayta jinoyat sodir etilishining oldini olishda profilaktik suhbatlar, nazorat va hamkorlikning ahamiyati asoslab berilgan. Maqolada amaldagi qonunchilik normalari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar faoliyati hamda amaliyotda uchrayotgan muammolar tahlil qilinib, profilaktika faoliyati samaradorligini oshirishga qaratilgan ilmiy xulosa va takliflar ishlab chiqilgan.
profilaktika inspektori, ilgari sudlangan shaxslar, huquqbuzarliklar profilaktikasi, individual profilaktika, qayta jinoyatchilik, ijtimoiy moslashuv, profilaktik hisob, huquqni muhofaza qiluvchi organlar.
BOSHLANG‘ICH TA’LIMDA BOLALAR MA’NAVIYATINI OSHIRISHDA O‘QITUVCHINING O‘RNI
Ushbu maqolada boshlang‘ich ta’lim bosqichida o‘quvchilarning ma’naviy-axloqiy tarbiyasini shakllantirishda o‘qituvchining o‘rni ilmiy jihatdan tahlil qilingan.
boshlang‘ich ta’lim, ma’naviyat, tarbiya, o‘qituvchi, ma’naviy tarbiya,axloxiy qadriyatlar, ma’naviy ong,
MIOPIYA TASHXISLI BEMORLARNI OLIB BORISHDA KOMPLEKS YONDASHUV: ZAMONAVIY OCT DIAGNOSTIKASI VA DAVOLASH USULLARI
Ushbu maqolada miopiya tashxisli bemorlarni boshqarishda optik koherens tomografiya (OCT) diagnostikasining roli va zamonaviy davolash usullari o‘rganildi. Kompleks yondashuv asosida bemorlarni monitoring qilish va individual davolash strategiyalarini ishlab chiqish samaradorligi tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari OCT texnologiyasining miopiya rivojlanishini aniqlash va davolash jarayonini optimallashtirishda muhim vosita ekanligini ko‘rsatdi.
ANA (NIGELLA L) O‘SIMLIGINING XUSUSIYATLARI VA DORIVORLIGI.
Butun dunyoga taniqli va ko‘pchilik tomonidan xush ko‘riladigan ziravor qora sedana, faqat taomlarga yoqimli qo‘shimcha emas, balki ko’plab dardlardan xalos qiladigan dorivor o‘simlik hisoblanadi.Maqolada dorivorlik xususiyati yuqori bo’lgan sedana o‘simligining biologik,morfologik xususiyatlari hamda xalq tabobatida qo‘llanilishi haqida ma’lumotlar ko’rsatilgan.
BOSHLANG‘ICH SINFLARDA MADANIY QADRIYATLARNI INTEGRATSIYALASHGAN TA’LIM ORQALI SHAKLLANTIRISHNING PEDAGOGIK AHAMIYATI
Mazkur maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida madaniy qadriyatlarni shakllantirish jarayonida integratsiyalashgan ta’lim yondashuvining pedagogik ahamiyati keng va tizimli ravishda yoritilgan. Tadqiqotda madaniy qadriyat tushunchasining pedagogik mohiyati, boshlang‘ich ta’lim bosqichidagi o‘rni hamda fanlararo integratsiya orqali ushbu qadriyatlarni o‘quvchilarga singdirish imkoniyatlari tahlil qilinadi. Shuningdek, integratsiyalashgan ta’lim o‘quvchilarning axloqiy, estetik va ijtimoiy rivojlanishiga qanday ta’sir ko‘rsatishi ilmiy jihatdan asoslab beriladi. Maqolada nazariy tahlil bilan bir qatorda amaliy kuzatishlar asosida xulosalar chiqarilgan bo‘lib, ta’lim jarayonida qo‘llash mumkin bo‘lgan tavsiyalar ham berilgan.
madaniy qadriyatlar, integratsiyalashgan ta’lim, boshlang‘ich sinf, tarbiya, fanlararo aloqa, pedagogik jarayon.
TA’LIM TIZIMIDA RAQAMLI TEXNOLOGIYALARNING AHAMIYATI VA HUQUQIY ASOSLARI
Mazkur ilmiy maqolada ta’lim tizimida raqamli texnologiyalarning joriy etilishi, ularning samaradorligi hamda huquqiy asoslari tahlil qilinadi. Shuningdek, raqamli ta’lim jarayonida yuzaga kelayotgan muammolar va ularni bartaraf etish yo‘llari ilmiy asosda yoritiladi. Maqola ta’lim sifatini oshirishda innovatsion texnologiyalarning tutgan o‘rni va ahamiyatini ochib berishga qaratilgan.
raqamli ta’lim, innovatsiya, ta’lim huquqi, axborot texnologiyalari, masofaviy ta’lim.
ГОСУДАРСТВЕННЫЙ ВНЕШНИЙ ДОЛГ: ПРОБЛЕМЫ И СТРАТЕГИЯ УПРАВЛЕНИЯ
В данной статье рассматриваются государственные внешние долги, их влияние на экономику, а также эффективные методы управления долгом. В статье анализируются факторы, способствующие росту внешнего долга, нагрузка на государственный бюджет и предложения по сокращению задолженности. На основе статистических данных рассматривается динамика внешнего долга Узбекистана за последние годы.
внешний долг, государственные финансы, бюджетный дефицит, положительные и отрицательные стороны долга.
ONA TILI DARSLARIDA NUTQNI RIVOJLANTIRISH UCHUN IJODIY YOZUV METODLARIDAN FOYDALANISH
Ushbu maqola ona tili ta’limining eng muhim vazifalaridan biri – o‘quvchilarning og‘zaki va yozma nutq ko‘nikmalarini kompleks rivojlantirishning zamonaviy pedagogik yondashuvlarini o‘rganishga bag‘ishlangan. Tadqiqot ishida nutqning ikki turi – og‘zaki va yozma nutqning o‘zaro bo‘liqligi, ularni birgalikda rivojlantirishning pedagogik va psixologik asoslari hamda amaliy metodlari chuqur tahlil qilingan. Maqolada og‘zaki va yozma nutqni integratsiyalashgan holda rivojlantirishning nazariy asoslari, zamonaviy ta’lim texnologiyalari va innovatsion usullar keng yoritilgan.
ona tili, nutq, og‘zaki nutq, yozma nutq, integratsiyalashgan yondashuv, nutqni rivojlantirish, pedagogik va psixologik asoslar.
OʻZBEKISTONDA MOLIYAVIY XIZMATLARNING RAQAMLI TRANSFORMATSIYASI: HOZIRGI HOLATI VA RIVOJLANISH ISTIQBOLLARI
Ushbu maqolada Oʻzbekistonda moliyaviy xizmatlarning raqamli transformatsiyasi, onlayn bank va moliyaviy xizmatlar sohasida digital texnologiyalarni joriy etish jarayoni, hozirgi holati, rivojlanish istiqbollari va ularni amalga oshirishdagi asosiy to‘siqlar yoritilgan. Maqolada raqamli moliyaviy xizmatlar tushunchasi, fintech texnologiyalarining roli, elektron to‘lov tizimlari, mobil banking, blockchain va sun’iy intellekt kabi innovatsion yechimlarning moliyaviy xizmatlar sifatiga ta’siri, xalqaro tajribalar va ularning Oʻzbekistonga moslashtirilishi, shuningdek, raqamli transformatsiyani rag‘batlantirish bo‘yicha tavsiyalar keltirilgan. Tadqiqot natijalari Oʻzbekistonda moliyaviy xizmatlarning raqamli transformatsiyasini samarali amalga oshirish uchun strategik va amaliy yo‘nalishlar bo‘yicha xulosalar beradi.
raqamli moliyaviy xizmatlar, fintech, raqamli transformatsiya, elektron to‘lov tizimlari, mobil banking, blockchain, sun’iy intellekt, moliyaviy xizmatlar sifatini oshirish.
AMIR TEMUR TARIXI VA UNING SIYOSIY ME`ROSI.
Usbu maqolada buyuk sarkarda va davlat arbobi Amir Temurning hayoti, faoliyati hamda uning siyosiy me`rosi atroflicha yoritiladi. Maqolada Amir Temurning O`rta Osiyoda markazlashgan kuchli davlat barpo etishdagi sa`y harakatlari, davlat boshqaruvu tizimi, ichki va tashqi siyosatdagi yutuqlari tahlil qilinadi. Shuningdek uning “Temur tuzuklari” asari orqali ifodalangan boshqaruv tamoyillari, adolat, tartib va qonun ustuvorligi g`oyalari keng yoritiladi. Xususan, Amir temurning siyosiy me`rosi nafaqat o`z davrida, balki bugungi kunda davlatimizning siyosiy tafakkurida tutgan o`rni haqida ochib boriladi.
Kesh, Samarqand, adolat, davlat boshqaruvi, ilm-fan, me`ros, “Temur tuzuklari”.
O’QUVCHILARDA MEHNAT FAOLIYATI ORQALI KASBIY LAYOQATNI RIVOJLANTIRISHNING TARBIYAVIY ASOSLARI.
Ushbu maqolada o’quvchilarda mehnat faoliyati jarayonida kasbiy layoqatni rivojlantirishning tarbiyaviy asoslari yoritilgan. Mehnatga o’rgatish ta’lim jarayonining muhim tarkibiy qismi bo’lib, o’quvchilarda mas’uliyat, mustaqillik, mehnatsevarlik, tashabbuskorlik kabi shaxsiy sifatlarni shakllantirishga xizmat qiladi. Maqolada mehnat faoliyatining ta’limiy va tarbiyaviy funksiyalari, mehnat jarayonida kasbiy qiziqish va layoqatning bosqichma-bosqich shakllanishi , shunungdek, o’qituvchining pedagogic yondashuvlari ilmiy asosda tahlil qilinadi. Tadqiqotda mehnat faoliyati orqali kasbiy yo’nalishni aniqlash , kasb tanlashga ongli yondashuvni shakllantirish , amaliy mashg’ulotlar, loyiha ishlari va interaktiv metodlardan foydalanishning samaradorligi ochib beriladi. Shuningdek, maktab muhitida mehnat atrbiyasining metodik ta’minoti , pedagogik shart-sharoitlar hamda o’quvchilarning yosh va individual xususiyatlarini inobatga olgan holda kasbiy layoqatni rivojlantirish mexanizmlari ko’rib chiqiladi.
mehnat faoliyati, kasbiy layoqat, mehnat tarbiyasi, kasbga yo’naltirish, kompetendsiya, pedagogic yondashuv, amaliy mashg’ulot, kasbiy qiziqish, kasn tanlash, shaxsiy rivojlanish, mehnatsevarlik, mustaqillik, tashabbuskorlik, o’;quvchi faoliyat, tarbiyaviy jarayon, metodik ta’minot, ta’lim jarayoni, kasbiy shakllanish, mehnat madaniyati.
O’SMIRLIK DAVRIDA DEVIANT XULQ – ATVORNING PSIXOLOGIK SABABLARI VA PROFILAKTIKA USULLARI.
Mazkur ilmiy maqolada o’smirlik davrida deviant xulq-atvorning shakllanishiga ta’sir etuvchi asosiy psixologik omillar tahlil qilingan. O’smirlik davrining yoshga xos psixologik xususiyatlari, hissiy beqarorlik, identifikatsiya jarayoni, ijtimoiy muhit hamda oilaviy va tengdoshlik munosabatlarining deviant xatti-harakatlarga ta’siri yoritilgan. Shuningdek, deviant xulq-atvorning keng tarqalgan ko’rinishlari va ularning salbiy oqibatlari ilmiy-nazariy jihatdan asoslab berilgan. Maqolada o’smirlar orasida salbiy xulq-atvorni oldini olishga qaratilgan shaxsiy, oilaviy, ta’lim muassasalari va ijtimoiy darajadagi kompleks profilaktika usullari bayon etilgan. Tadqiqot natijalari o’smirlar bilan ishlovchi pedagoglar, psixologlar hamda ota-onalar uchun amaliy ahamiyatga ega bo’lib, yoshlarning sog’lom psixologik rivojlanishinin ta’minlashga xizmat qiladi.
o’smirlik davri, deviant xulq-atvor, psixologik omillar, profilaktika, ijtimoiy moslashuv, psixologik xizmat.
АЛГОРИТМ РАННЕЙ ДИАГНОСТИКИ И МАРШРУТИЗАЦИИ ПАЦИЕНТОВ С ВПЧ-АССОЦИИРОВАННЫМ РАКОМ РОТОГЛОТКИ ДЛЯ ВРАЧЕЙ ПЕРВИЧНОГО ЗВЕНА.
Современная онкология столкнулась с беспрецедентным эпидемиологическим сдвигом в структуре заболеваемости раком головы и шеи. Если в конце XX века плоскоклеточный рак ротоглотки ассоциировался преимущественно с табакокурением и употреблением алкоголя, то в последние два десятилетия доминирующей этиологической причиной стал вирус папилломы человека высокого онкогенного риска (ВПЧ, преимущественно 16-й тип) [1, 2]. Доля ВПЧ-ассоциированного плоскоклеточного рака ротоглотки (ВПЧ-ОФР) в развитых странах достигает 60-80%, демонстрируя устойчивый рост [3]. В странах Центральной Азии, включая Узбекистан, также отмечается увеличение числа случаев ВПЧ-ОФР, что требует пересмотра национальных стратегий диагностики [4].
MEDICAL GENETIC COUNSELING IN MODERN HEALTHCARE
Medical genetic counseling has become an integral part of modern healthcare due to rapid advances in genetics and genomic medicine. It provides individuals and families with essential information about genetic disorders, inheritance patterns, risk assessment, and available preventive or therapeutic options. The primary goal of medical genetic counseling is to support informed decision-making while addressing psychological, ethical, and social concerns. This review article examines the role of medical genetic counseling in contemporary healthcare systems, focusing on its clinical applications, preventive value, and contribution to personalized medicine. The analysis highlights that effective integration of genetic counseling into routine medical practice improves early diagnosis, disease prevention, and overall patient outcomes.
Medical genetic counseling, hereditary diseases, genetic testing, prevention, personalized medicine
IJTIMOIY HIMOYAGA MUHTOJ BOLALAR BILAN ISHLASHDA PROFILAKTIKA INSPEKTORINING ASOSIY VAZIFALARI
Ushbu ilmiy maqolada ijtimoiy himoyaga muhtoj bolalar bilan ishlash jarayonida profilaktika inspektorining o‘rni va asosiy vazifalari ilmiy-huquqiy jihatdan tahlil qilingan. Xususan, bolalar o‘rtasida huquqbuzarliklarning oldini olish, ularni ijtimoiy moslashtirish, xavf ostidagi bolalarni aniqlash hamda davlat va nodavlat tashkilotlar bilan hamkorlik mexanizmlari yoritilgan. Shuningdek, profilaktika inspektorining tarbiyaviy, profilaktik va reabilitatsion faoliyatining samaradorligini oshirishga qaratilgan taklif va xulosalar bayon etilgan. Maqola materiallari huquqni muhofaza qiluvchi organlar xodimlari, pedagoglar va soha tadqiqotchilari uchun amaliy ahamiyatga ega.
ijtimoiy himoyaga muhtoj bolalar, profilaktika inspektori, huquqbuzarliklar profilaktikasi, bolalar huquqlari, ijtimoiy profilaktika, xavf guruhidagi bolalar, idoralararo hamkorlik.
“HUQUQBUZARLIKLAR PROFILAKTIKASI KUNI”NING JINOYATCHILIKNING OLDINI OLISHDAGI O‘RNI VA AHAMIYATI
Mazkur ilmiy maqolada profilaktika inspektori tomonidan bosqinchilik jinoyatlarining viktimologik profilaktikasini amalga oshirish faoliyatining o‘ziga xos xususiyatlari ilmiy-huquqiy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotda bosqinchilik jinoyatlarining viktimologik omillari, ya’ni jabrlanuvchi shaxslarning ijtimoiy, psixologik va xulq-atvor xususiyatlarining jinoyat sodir etilishiga ta’siri ochib berilgan. Shuningdek, profilaktika inspektorining aholi o‘rtasida viktimologik xavfni kamaytirishga qaratilgan profilaktik suhbatlar, huquqiy targ‘ibot, axborot-tushuntirish ishlarini tashkil etish hamda manfaatdor tashkilotlar bilan hamkorlik qilishdagi roli yoritilgan. Maqolada amaldagi qonunchilik va huquqni qo‘llash amaliyoti tahlili asosida bosqinchilik jinoyatlarining viktimologik profilaktikasini takomillashtirishga qaratilgan ilmiy xulosa va takliflar ishlab chiqilgan.
PROFILAKTIKA INSPEKTORLARINING PROFILAKTIK HISOBDAGI SHAXSLAR BILAN ISHLASH FAOLIYATINING TASHKILIY-HUQUQIY ASOSLARI
Ushbu ilmiy maqolada profilaktika inspektorlarining profilaktik hisobda turgan shaxslar bilan ishlash faoliyatining tashkiliy-huquqiy asoslari har tomonlama tahlil qilingan. Xususan, huquqbuzarliklarni oldini olish tizimida profilaktika inspektorlarining o‘rni va vazifalari, profilaktik hisobdagi shaxslar bilan ishlashning huquqiy mexanizmlari hamda mazkur faoliyatni tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlar mazmuni ochib berilgan. Shuningdek, amaldagi qonunchilikni qo‘llash jarayonida uchrayotgan ayrim muammolar ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinib, ularni bartaraf etishga qaratilgan taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan. Maqolada profilaktik ishlarni tashkil etishda individual yondashuv, qonuniylik va inson huquqlarini ta’minlash tamoyillarining ahamiyati asoslab berilgan.
profilaktika inspektori, profilaktik hisob, huquqbuzarliklarni oldini olish, tashkiliy-huquqiy asoslar, individual profilaktika, jamoat xavfsizligi, normativ-huquqiy hujjatlar, huquqni muhofaza qilish organlari.
MORPHOLOGICAL CHARACTERISTICS OF THE EFFECT OF A GENETICALLY MODIFIED PRODUCT ON THE HEPATOBILIARY SYSTEM IN AN EXPERIMENT
According to the results obtained during the article research in the experiment lobserved changes in the liver of laboratory animals, i.e., an increase in their size, average weight, and changes in the structure and color of the organ under study were described and studied. This means that genetically modified soy product negatively affects the condition of the spleen and liver [8,11,16].
gen-modified cultures, laboratory tests liver, thymus, morphology.
ВЛИЯНИЕ ИНДИЙСКО-ПАКИСТАНСКОГО ПРОТИВОСТОЯНИЯ НА ЮЖНУЮ АЗИЮ
Статья посвящена анализу индийско-пакистанского конфликта как одного из ключевых источников нестабильности в Южной Азии, истоки которого связаны с распадом Британской Индии и территориальным спором вокруг Джамму и Кашмира. Рассматривается влияние ядерного фактора на трансформацию конфликта и формирование модели нестабильного стратегического сдерживания. Подчёркивается роль конфликта в милитаризации региона, ослаблении экономической интеграции и значимость многосторонних механизмов, включая СААРК и ШОС, как потенциальных площадок для диалога и деэскалации.
Индийско-пакистанский конфликт, Южная Азия, региональная безопасность, Джамму и Кашмир, ядерное сдерживание, стратегическая нестабильность, СААРК, ШОС, международные отношения.
TEACHING AND LEARNING GRAMMAR: TEACHING GRAMMAR FOR COMMUNICATIVE COMPETENCE
This article examines the role of grammar in foreign language teaching and learning, with special attention to communicative and learner-centered approaches. It explains how grammar supports accuracy, meaning, and effective communication and how grammatical competence develops over time. The article analyzes traditional and modern methods of grammar instruction and highlights the importance of context, noticing, practice, and feedback. It argues that grammar should be taught as a meaningful system rather than as a set of isolated rules.
Grammar, foreign language teaching, communicative grammar, grammatical competence, form and meaning, language awareness, accuracy and fluency
TRANSLATION AS A LINGUISTIC GATEWAY FOR EMERGING MODERN VOCABULARY SYSTEM ACROSS LANGUAGES
The article places special emphasis on the role of translation and interpretation in disseminating some terms across languages and cultures. It compares human interpretation, particularly simultaneous interpreting, with AI-based interpretation, highlighting how each approach handles newly coined medical and social terms. While AI interpretation is acknowledged for its speed and accessibility, the article argues that human interpreters play a crucial role in ensuring semantic accuracy, contextual appropriateness, and pragmatic clarity, especially in high-stakes health communication. Furthermore, the article demonstrates that many pandemic-related terms were transmitted worldwide with minimal structural change, becoming part of national lexicons through translation and media usage. This process shows how translation functions as a linguistic bridge, allowing global health concepts to be understood uniformly while still being adapted to several linguistic norms. Also, the article concludes that the translation of COVID-19–related terminology illustrates the interaction between global crises, language change, and interpretative practices, and that an effective balance between human expertise and artificial intelligence is essential for accurate and responsible communication in public health contexts.
simulatneous interpretation, AI translation programm, smart machine, COVID-19, coronavirus, social distancing, flattening the curve, overwhelming hospitals, and asymptomatic transmission
BOSH MIYA QON AYLANISHINIG O’TKIR BUZILISHI KASALLIGIDAN KEYINGI REABLITASIYA
Insultdan keyingi reabilitatsiya — bu bemorning yo'qotilgan funksiyalarini tiklash va hayot sifatini yaxshilashga qaratilgan kompleks jarayondir. 2025-yilgi tibbiy yondashuvlarga ko'ra, reabilitatsiya iloji boricha erta — bemorning holati barqarorlashganidan so'ng (odatda 48 soat ichida) boshlanishi tavsiya etiladi.
Insult, Ishemik insult , Gemorragik insult, Tranzitor ishemik hujum, Fizioterapiya, kineziterapiya, Ergoterapiya, Kognitiv va psixologik reabilitatsiya.
HAMSHIRALIK ISHI ASOSLARI FANINI O‘QITISHDA ZAMONAVIY PEDAGOGIK TEXNOLOGIYALARDAN FOYDALANISH.
Hamshiralik ishi asoslari fanini o'qitishda zamonaviy pedagogik texnologiyalardan foydalanish o'sib kelayotgan kadrlarni har tomonlama yetuk mutaxassis sifatida shakllantiradi.
«Muammoli ta'lim», «Keys-stadi», Blits-so'rov., Ta’lim, tarbiya, kasb, darslik, texnologiya, vizual, taktil, axborot kommunikatsiya texnologiyalari.