O‘ZBEKISTONDA “YASHIL” IQTISODIYOTGA O‘TISHDA RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VA CHIQINDISIZ ISHLAB CHIQARISH (ZERO-WASTE) LOYIHALARINING O‘RNI
Keywords:
“yashil” iqtisodiyot, raqamli texnologiyalar, chiqindisiz ishlab chiqarish, zero-waste, ekologik innovatsiyalar, resurs tejamkorligi, sun’iy intellekt, raqamli monitoring, hakaton, barqaror rivojlanish.Abstract
Mazkur maqolada O‘zbekistonda “yashil” iqtisodiyotga o‘tish jarayonida raqamli texnologiyalar va chiqindisiz ishlab chiqarish loyihalarining ahamiyati yoritilgan. Raqamli monitoring, sun’iy intellekt, “aqlli” boshqaruv tizimlari va ma’lumotlar tahlilidan foydalanish orqali tabiiy resurslarni tejash, chiqindilarni kamaytirish hamda ishlab chiqarish samaradorligini oshirish imkoniyatlari tahlil qilingan. Shuningdek, ekologik muammolarga innovatsion yechimlar ishlab chiqishda hakaton loyihalarining o‘rni ochib berilgan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 4-oktabrdagi PQ–4477-son “2019–2030-yillar davrida O‘zbekiston Respublikasining “yashil” iqtisodiyotga o‘tish strategiyasini tasdiqlash to‘g‘risida”gi qarori.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 2-dekabrdagi PQ–436-son “2030-yilgacha O‘zbekiston Respublikasining “yashil” iqtisodiyotga o‘tishiga qaratilgan islohotlar samaradorligini oshirish bo‘yicha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi qarori.
3. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 11-sentabrdagi PF–158-son ““O‘zbekiston – 2030” strategiyasi to‘g‘risida”gi Farmoni.
4. United Nations Environment Programme. Towards a Green Economy: Pathways to Sustainable Development and Poverty Eradication. Part II: Investing in Energy and Resource Efficiency – Waste. – Nairobi: UNEP, 2011.
5. Ellen MacArthur Foundation. Towards the Circular Economy. Vol. 1: An Economic and Business Rationale for an Accelerated Transition. – Cowes: Ellen MacArthur Foundation, 2013.
6. Hilty L.M., Aebischer B. (eds.). ICT Innovations for Sustainability. – Cham: Springer International Publishing, 2015. – 474 p.
7. Kirchherr J., Reike D., Hekkert M. Conceptualizing the Circular Economy: An Analysis of 114 Definitions // Resources, Conservation and Recycling. – 2017. – Vol. 127. – P. 221–232.
8. Geissdoerfer M., Savaget P., Bocken N.M.P., Hultink E.J. The Circular Economy: A New Sustainability Paradigm? // Journal of Cleaner Production. – 2017. – Vol. 143. – P. 757–768.
9. Ghisellini P., Cialani C., Ulgiati S. A Review on Circular Economy: The Expected Transition to a Balanced Interplay of Environmental and Economic Systems // Journal of Cleaner Production. – 2016. – Vol. 114. – P. 11–32.
10. Bocken N.M.P., de Pauw I., Bakker C., van der Grinten B. Product Design and Business Model Strategies for a Circular Economy // Journal of Industrial and Production Engineering. – 2016. – Vol. 33, No. 5. – P. 308–320.
11. Vaxabov A.V., Xajibakiyev Sh.X., Tashmatov Sh.A., Butaboyev M.T. Yashil iqtisodiyot: darslik. – Toshkent: Universitet, 2020. – 262 b.
12. Xashimova S.N. Yashil iqtisodiyot: darslik. – Toshkent: Ma’rifat, 2024. – 224 b.
13. Butaboyev M.T., Maxmudov N., Kasimov A.A. Yashil iqtisodiyot: darslik. – Toshkent: Innovatsion rivojlanish nashriyot-matbaa uyi, 2025. – 432 b.
14. Ayupov R.H., Boltaboeva G.R. Raqamli iqtisodiyot asoslari: darslik. – Toshkent: Toshkent Moliya instituti, 2020. – 575 b.
15. Begalov B.A. Raqamli iqtisodiyot: darslik. – Toshkent: Iqtisodiyot, 2023. – 352 b.
