XORIJIY SAYYOH VA TARIXCHI TADQIQOTCHILAR ASARLARIDA OʻRTA OSIYO TARIXIGA DOIR MA'LUMOTLAR (XIX-XX ASR BOSHLARI)
Keywords:
O‘rta Osiyo tarixi; xorijiy sayyohlar; XIX asr; XX asr boshlar; tarixchi tadqiqotchilar; etnografik kuzatuvlar; tarixiy manbalar; Vamberi; Markaziy Osiyo; tarixshunoslik.Abstract
Bu maqolada XIX–XX asr boshlarida O‘rta Osiyoga tashrif buyurgan xorijiy sayyohlar, diplomatlar, harbiy razvedkachilar va tarixchi-tadqiqotchilar qoldirgan asarlar tahlil qilinadi. Ularning kuzatuvlari mintaqaning siyosiy tuzilishi, ijtimoiy-iqtisodiy hayoti, urf-odatlari, shaharsozlik madaniyati va xalqning turmush tarzi haqida muhim ma’lumotlar beradi. A. Vamberi, N. Xonikov, Ya. Blok, Ch. Ker, G. Arminiy kabi tadqiqotchilarning asarlari solishtirma usulda ko‘rib chiqilib, ular tasvirlarining ilmiy ahamiyati va tarixiy haqiqatga mosligi baholanadi. Xorijiy manbalar O‘rta Osiyo tarixining muayyan davrlarni yoritishda qo‘shimcha faktologik asos bo‘lib xizmat qiladi. Bu manbalarning tarixshunoslikdagi o‘rni va bugungi tadqiqotlar uchun ahamiyatini aniqlashga qaratilgan.
References
1. Arminiy Vamberi. Markaziy Osiyo bo‘ylab sayohat.Toshkent “Fan”, 1993. 243 b.
2. N. V. Xanikov. Buxoro xonligi haqida tadqiqotlar. Toshkent “Sharq”, 2001. 104 b.
3. E. Shavanning muharrirligida.Turkiston to‘plami.– Toshkent “Yangi asr avlodi”, 2010. 156 b.
4. A. Meyendof. Buxoro sayohat kundaligi.- Toshkent “Fan”, 1992. 99 b.
5. D. L. Brokgauz va M. V. Yefron. Entsiklopedik lug‘at. Turkiston maqolalari. Toshkent “O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi”, 2004. 111 b.
6. G. E. Grumm-Grjimaylo. Markaziy Osiyo tabiati va etnografiyasi bo‘yicha kuzatuvlar.– Toshkent “Universitet”, 1998 123 b.
