STATISTIK GIPOTEZALAR NAZARIYASI VA UNI AMALIYOTDA QO‘LLASH
Keywords:
Statistik gipoteza, nol gipoteza, muqobil gipoteza, p-qiymat, ahamiyatlilik darajasi, ishonch oralig‘i, test kuchi, parametrik test, no-parametrik test, statistik qaror qabul qilish.Abstract
Ushbu maqolada statistik gipotezalar nazariyasining nazariy va metodologik asoslari, ularni tekshirish usullari hamda turli sohalarda amaliy qo‘llanilish jihatlari keng yoritilgan. Gipotezalarni tekshirish jarayonida nol va muqobil gipotezalar, ahamiyatlilik darajasi, p-qiymat, ishonch oralig‘i, I va II tur xatoliklar hamda test kuchi kabi asosiy tushunchalar tizimli ravishda tahlil qilinadi. Shuningdek, parametrik va no-parametrik testlar o‘rtasidagi farqlar, ularning qo‘llanilish shartlari va samaradorligi ilmiy asosda yoritilgan. Maqolada iqtisodiyot, moliya, tibbiyot va ijtimoiy fanlarda statistik gipotezalarning qo‘llanilishi real misollar orqali izohlangan. Tadqiqot natijalari statistik tahlilning qaror qabul qilishdagi ahamiyatini oshirish va ilmiy tadqiqotlar sifatini yaxshilashga xizmat qiladi.
References
1 Montgomery D.C., Runger G.C. Applied Statistics and Probability for Engineers. Wiley, 2018.
2 Casella G., Berger R.L. Statistical Inference. Springer, 2002.
3 Devore J.L. Probability and Statistics for Engineering and the Sciences. Cengage Learning, 2015.
4 Walpole R.E. et al. Probability and Statistics for Engineers and Scientists. Pearson, 2017.
5 Ross S.M. Introduction to Probability and Statistics. Academic Press, 2014.
6 Gujarati D.N. Basic Econometrics. McGraw-Hill, 2009.
7 Wooldridge J. Introductory Econometrics. MIT Press.
8 Gelman A. Bayesian Data Analysis. CRC Press.
9 Efron B. Bootstrap Methods.
10 O‘zbekiston Respublikasi Davlat statistika qo‘mitasi materiallari.
