AQL VA E’TIQOD KONSEPSIYALARI: IMOM MOTURIDIYNING “KITOB AT-TAVHID” ASARI ASOSIDA

Authors

  • Yaxshiboyev Muhammad Said Maxmudjonovich Author
  • Narimonov Qahramon Author

Keywords:

Imom Moturidiy, “Kitob at-Tavhid”, aql, e’tiqod, vahiy, kalom ilmi, ratsional tafakkur, islom falsafasi, aqida, bilish nazariyasi.

Abstract

Mazkur maqolada Imom Moturidiy (vaf. 333-944) ning mashhur “Kitob at-Tavhid” asari asosida aql va e’tiqod munosabatining falsafiy-konseptual tahlili amalga oshiriladi. Tadqiqot davomida Moturidiy ta’limotida aqlning bilishdagi o‘rni, uning vahiy bilan o‘zaro uyg‘unligi, e’tiqod masalalarida aqlning mustaqil va mas’uliyatli pozitsiyasi ilmiy asosda yoritiladi. Maqolada, shuningdek, Moturidiy maktabining islomiy kalom tarixidagi o‘rni, aqidaviy muammolarni hal etishda ratsional yondashuvning ahamiyati hamda zamonaviy falsafiy va diniy tafakkur uchun dolzarbligi ochib beriladi. Tadqiqot natijalari Imom Moturidiy merosining bugungi diniy-falsafiy muhitda muhim nazariy asos bo‘lib xizmat qilishini ko‘rsatadi.

References

1. Frank.M.Richard. The Structure of Created Causality According to al-Ashʿari// Studia Islamica, 1966, №25. – P.13-75.

2. Rudolph Ulrich. Al-Maturidi and the Development of Sunni Theology in Samarqand. – Leiden–Boston: Brill, 2015. – P. 412.

3. Abu Mansur al-Moturidiy. Kitob at-Tavḥid. Tahqiq: Fathulloh Xulayf. – Bayrut: Dor al-Mashriq, 1970 – B.504.

4. Sobirov, J. Imom Moturidiy ta’limotining aqidaviy ahamiyati // Imom Moturidiy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi axborotnomasi. – Toshkent, 2021, №4. 175-186– B.

5. Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf. Hidoyat imomi. – T.: Hilol-Nashr, 2024. – B.128.

Downloads

Published

2026-01-10