SHAHARLARNI LANDSHAFT ARXITEKTURASINI TAKOMILLASHTIRISH
Keywords:
Landshaft arxitekturasi, urbanizatsiya, ekologik muvozanat, yashil infratuzilma, vertikal bog‘lar, biofilik dizayn, yashil yo‘laklar, shahar ekologiyasi, rekreatsion hududlar, barqaror rivojlanish, suv landshaftlari, ekologik dizayn.Abstract
Ushbu maqolada shaharlarni landshaft arxitekturasini takomillashtirishning zamonaviy yo‘nalishlari, ekologik muammolarni bartaraf etishdagi o‘rni va shahar muhitida yashil infratuzilmaning ahamiyati tahlil qilinadi. Urbanizatsiya jarayoni natijasida yuzaga kelayotgan ekologik bosimni yumshatish, aholi salomatligini yaxshilash hamda shaharlarning estetik ko‘rinishini oshirishda landshaft arxitekturasi asosiy vosita sifatida ko‘rib chiqiladi. Maqolada yashil yo‘laklar, vertikal bog‘lar, biofilik dizayn, suv landshaftlari kabi innovatsion yechimlarning samaradorligi yoritiladi. Shuningdek, O‘zbekiston shaharlarida landshaft arxitekturasini rivojlantirish bo‘yicha imkoniyatlar va ustuvor tamoyillar ko‘rsatib berilgan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, ekologik barqarorlikni ta’minlashda landshaft arxitekturasi kompleks yondashuvni talab etadi.
References
1. Berkin, A. Landshaft arxitekturasi va ekologik dizayn asoslari. – Toshkent: “Fan va texnologiya”, 2021.
2. Mirzayev, A., Xudoyberganov, I. Shaharsozlik va urbanizatsiya jarayonlari. – Toshkent: O‘zMU nashriyoti, 2020.
3. Spiridonov, I. Urban Green Infrastructure: Planning and Development. – London: Routledge, 2019.
4. Spirn, A. W. The Granite Garden: Urban Nature and Human Design. – New York: Basic Books, 1984.
5. Thompson, C. W., Travlou, P. Open Space Planning and Sustainability in Urban Environments. – Cambridge: Cambridge University Press, 2018.
6. Beatley, T. Biophilic Cities: Integrating Nature into Urban Design and Planning. – Washington, DC: Island Press, 2016.
7. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti qarori. “Yashil makon” umummilliy loyihasini amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida. – 2021 yil.
8. Xorazm viloyati ekologiya boshqarmasi. Urganch shahri ekologik holati bo‘yicha yillik hisobot. – Urganch, 2023.
9. United Nations Human Settlements Programme (UN-Habitat). Urban Nature-Based Solutions for Climate-Resilient Cities. – Nairobi, 2022.
10. European Environment Agency (EEA). Green Infrastructure and Urban Planning. – Copenhagen, 2020.
11. Vlasov, D. Landshaft arxitekturasi: nazariya va amaliyot. – Moskva: Arxitektura-SD, 2017.
12. Urganch shahar hokimligi rasmiy ma’lumotlari va ochiq statistika bazalari (2020–2024).
13. O‘zbekiston Respublikasi Qurilish va uy-joy kommunal xo‘jaligi vazirligi. Shaharsozlik me’yorlari to‘plami (ShMT-2022).
