“IQLIM O‘ZGARISHINING BUXORO VILOYATI DEHQON XO‘JALIKLARI YERLARIGA TA’SIRI: GIS ASOSIDA TAHLIL”
Keywords:
iqlim o‘zgarishi, GIS, masofaviy zondlash, yer monitoringi, dehqon xo‘jaligi, Buxoro viloyati, vegetatsiya, hosildorlik prognozi.Abstract
Ushbu maqolada Buxoro viloyatida iqlim o‘zgarishining dehqon xo‘jaliklari yerlariga ta’siri GIS texnologiyalari yordamida tahlil qilingan. Masofaviy zondlash va GIS indikatorlari (NDVI, LST, NDWI) orqali vegetatsiya holati, yer degradatsiyasi va suv resurslarining o‘zgarishi o‘rganilgan. Tahlillar iqlim o‘zgarishi natijasida yer resurslarining holati va hosildorlik darajasida sezilarli o‘zgarishlar yuz berishini ko‘rsatadi. Natijalar yer monitoringi va barqaror qishloq xo‘jaligi boshqaruvi uchun amaliy tavsiyalar beradi.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi. (2023). Dehqon xo‘jaliklari yerlarining monitoringi va boshqaruvi bo‘yicha tavsiyalar. Toshkent.
2. Karimov, B., & To‘xtayev, D. (2022). Geoaxborot tizimlari va masofaviy zondlash asosida yer monitoringi. O‘zbekiston agrar ilmiy jurnali, 3(5), 34–42.
3. FAO. (2020). Earth Observation for Sustainable Agriculture. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations.
4. European Space Agency (ESA). (2021). Sentinel-2 User Handbook. Paris: ESA Publications.
5. ISRO. (2023). Bhuvan Geoportal – Indian Earth Observation Platform. Indian Space Research Organisation. https://bhuvan.nrsc.gov.in
6. Government of India. (2022). National Remote Sensing Centre (NRSC) Annual Report 2022. Hyderabad: ISRO Publications.
7. Rajak, D. R., & Singh, V. K. (2021). Satellite-based agricultural monitoring and crop yield forecasting in India. Journal of Geospatial Applications, 15(4), 210–218.
8. Qosimov, Z., & Abdurahmonov, A. (2021). Sun’iy yo‘ldosh ma’lumotlaridan foydalanib yer degradatsiyasini baholash usullari. Tabiiy fanlar jurnali, 2(1), 67–73.
9. World Bank. (2022). Digital Agriculture and Remote Sensing for Developing Countries. Washington, D.C.: World Bank Group.
10. O‘zbekiston Respublikasi Meteorologiya xizmati. (2023). Buxoro viloyatining iqlim statistikasi 2010–2024. Toshkent.
