ELEKTR ENERGETIKA TIZIMLARIDA KIBERXAVF-XATARLARNI AMALGA OSHIRISH MEXANIZMI
Keywords:
Elektr energetika tizimi, kiberxavfsizlik, kiberxavf-xatar, SCADA tizimi, sanoat boshqaruv tizimlari, axborot xavfsizligi, kiberhujum, kritik infratuzilma, monitoring, himoya mexanizmlari.Abstract
Ushbu maqolada elektr energetika tizimlarida yuzaga keladigan kiberxavf-xatarlarni amalga oshirish mexanizmlari tahlil qilingan. Zamonaviy energetika infratuzilmasining raqamlashtirilishi va avtomatlashtirilishi natijasida SCADA, IoT hamda sanoat boshqaruv tizimlari kiberhujumlar uchun asosiy nishonga aylanmoqda. Tadqiqotda elektr energetika tizimlariga qarshi amalga oshiriladigan asosiy tahdidlar, ularning kirib kelish usullari, zarar yetkazish bosqichlari hamda energetika obyektlari faoliyatiga ta’siri ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, kiberxavf-xatarlarni aniqlash, monitoring qilish va oldini olish bo‘yicha zamonaviy himoya mexanizmlari yoritilgan. Tadqiqot natijalari elektr energetika tizimlarining barqarorligi va axborot xavfsizligini ta’minlashda muhim ahamiyat kasb etadi.
References
1. Leszczyna R. Cybersecurity in the Electricity Sector: Managing Critical Infrastructure. Springer, 2018.
2. Colbert E.J.M., Kott A. Cyber-security of SCADA and Other Industrial Control Systems. Springer, 2011.
3. Knapp E.D., Langill J.T. Industrial Network Security. Syngress, 2014.
4. Ackerman P. Practical Industrial Cybersecurity. Packt Publishing, 2017.
5. Kaspersky E. Cybersecurity and Cyberwar: What Everyone Needs to Know. Oxford University Press, 2015.
