DEVELOPMENT, PSYCHOLOGICAL FOUNDATIONS AND PREVENTION OF PANCREATIC DISEASES

Authors

  • Dildora Jurayeva Nasirdinovna Author
  • Asila Sagdilloyeva Ulugbekavna Author

Keywords:

Oshqozon osti bezi, pankreatit, psixosomatika, stress, insulin, metabolik buzilishlar, profilaktika, diagnostika.

Abstract

Ushbu akademik maqola oshqozon osti bezi kasalliklarining rivojlanish mexanizmlari, ularning biologik va psixologik asoslari hamda profilaktika chora-tadbirlarini chuqur tahlil qiladi. Maqolada pankreatit va metabolik buzilishlarning etiologiyasi, klinik ko‘rinishlari va zamonaviy diagnostika tamoyillari keng yoritilgan. Oshqozon osti bezining psixosomatik jihatlari, stress va surunkali emotsional zo‘riqishning bez faoliyatiga ta’siri ilmiy adabiyotlar asosida asoslab berilgan. Profilaktika masalalari birlamchi, ikkilamchi va uchlamchi bosqichlarda ko‘rib chiqilib, sog‘lom turmush tarzini shakllantirish, erta aniqlash va kompleks yondashuv bo‘yicha amaliy tavsiyalar berilgan. Maqola bez patologiyalarini tushunishda biopsixososial yondashuv zarurligini ta’kidlaydi.

References

(1). Guyton, A. C., & Hall, J. E. Textbook of Medical Physiology. 14th Edition. Philadelphia: Elsevier, 2021.

(2). Yamada, T. Textbook of Gastroenterology. 6th Edition. Hoboken: Wiley-Blackwell, 2015.

(3). Sapolsky, R. M. Why Zebras Don’t Get Ulcers: The Acclaimed Guide to Stress, Stress-Related Diseases, and Coping. 3rd Edition. New York: Holt Paperbacks, 2004.

(4). Engel, G. L. “The Clinical Application of the Biopsychosocial Model.” American Journal of Psychiatry, vol. 134, no. 5, 1977, pp. 535–544.

(5). Banks, P. A., & Freeman, M. L. “Practice Guidelines in Acute Pancreatitis.” American Journal of Gastroenterology, vol. 101, no. 10, 2006, pp. 2379–2400.

(6). Forsmark, C. E., & Baillie, J. “A Review of Acute and Chronic Pancreatitis.” Journal of the American Medical Association, vol. 304, no. 10, 2010, pp. 1194–1201.

(7). Brunner, L. S., & Suddarth, D. S. Textbook of Medical-Surgical Nursing. 14th Edition. Philadelphia: Wolters Kluwer, 2020.

(8). American Diabetes Association. “Standards of Medical Care in Diabetes—2025.” Diabetes Care, vol. 48, Supplement 1, 2025, pp. S1–S234.

(9). Mayer, E. A., & Tillisch, K. “The Brain-Gut Axis in Pancreatic and Gastrointestinal Disorders.” Gastroenterology, vol. 146, no. 6, 2014, pp. 1504–1519.

Downloads

Published

2026-02-20