OGYUST KONT INSON TAFAKKURI RIVOJLANISHINING UCH BOSQICH QONUNIYATI

Authors

  • O‘rozmamatova Sitora Safar qizi Alisher Navoiy nomidagi Toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universiteti psixologiya va sotsiologiya kafedrasi sotsiologiya yo‘nalishi talabasi sitor0402@gmail.com Author

Keywords:

uch bosqich qonuniyati, teologik bosqich, metafizik bosqich, pozitiv bosqich, fetishizm, politeizm, monoteizm, ijtimoiy taraqqiyot, ilm-fan, intellektual evolyutsiya.

Abstract

Ushbu maqolada fransuz faylasufi va sotsiologiyasi asoschisi Ogyust Kont (Auguste Comte) tomonidan ilgari surilgan inson tafakkuri rivojlanishining uch bosqich qonuniyatini (teologik, metafizik va ilmiy/pozitiv) tahlil qilingan. Maqolada har bir bosqichning o‘ziga xos xususiyatlari, ularning jamiyat tuzilishi, ijtimoiy tashkilot va ilm-fan taraqqiyotidagi o‘rni atroflicha yoritilgan. Kontning ushbu nazariyasi nafaqat inson aqliy evolyutsiyasining universal modelini taklif etgani, balki ijtimoiy hayotni tushunish va boshqarishga ilmiy yondashuvni joriy etishga bo‘lgan intilishi bilan ham muhim ahamiyat kasb etadi. Shuningdek, maqolada Kontning pozitivistik falsafasi va sotsiologik qarashlarining keyingi ilmiy va ijtimoiy fikrga ta’siri, uning cheklangan jihatlari hamda Yangi O‘zbekistonning ta’lim, fan va innovatsiyaga yo‘naltirilgan taraqqiyot strategiyasi bilan o‘zaro bog‘liqligi tahlil etilgan.

References

1. Mirziyoyev, Sh. M. (2022). 2022-2026 yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni, 2022-yil 28-yanvar, PF-60-son.

2. Mirziyoyev, Sh. M. (2020). Ta’lim-tarbiya tizimini yanada takomillashtirish to‘g‘risida. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Qarori, 2020-yil 29-sentabr, PQ-4848-son.

3. Comte, A. (1853). The Positive Philosophy of Auguste Comte. Freely translated and condensed by Harriet Martineau (Vol. 1-2). London: Chapman. (Asl nomi: Cours de philosophie positive).

4. Comte, A. (1875). System of Positive Polity, or Treatise on Sociology, Instituting the Religion of Humanity (Vol. 1-4). London: Longmans, Green, and Co.

5. Aron, R. (1965). Main Currents in Sociological Thought (Vol. 1: Montesquieu, Comte, Marx, Tocqueville, The Sociologists and the Revolution of 1848). New York: Basic Books.

6. Giddens, A. (2013). Sociology. 7th ed. Cambridge: Polity Press.

7. Coser, L. A. (1971). Masters of Sociological Thought: Ideas in Historical and Social Context. 2nd ed. New York: Harcourt Brace Jovanovich.

8. Kolakowski, L. (1972). Positivist Philosophy: From Hume to the Vienna Circle. Harmondsworth: Penguin.

9. Mill, J. S. (1865). Auguste Comte and Positivism. London: N. Trübner and Co. (Kontning g‘oyalari haqidagi muhim tanqidiy tahlil).

10. Lenzer, G. (1975). Auguste Comte and the Project of Political Sociology. New Brunswick, N.J.: Transaction Books.

11. Pickering, M. (1993). Auguste Comte: An Intellectual Biography. Cambridge: Cambridge University Press.

Downloads

Published

2025-12-20