ARRALI JINDA PAXTANI SAMARALI TOZALASH

Authors

  • Umarov Uyg‘un Erkinovich Author
  • Omonov Zarshid Jumanazar o‘g‘li Author

Keywords:

Arrali jin, to‘rli yuza, qoziqli baraban, kolosnikli panjara, paxta, tola, chigit, ifloslik, tozalash samaradorlik, ish unumdorlik, sifat.

Abstract

Paxta tozalash jarayonining samaradorligini oshirish va tola sifatini yaxshilash maqsadida jin ta’minlagichi kolosnikli panjara bilan takomillashtirildi. Ushbu konstruktiv o‘zgarish paxta xomashyosining iflosliklardan yanada samarali ajratilishiga va tolaga zarar yetkazish ehtimolini kamaytirishga xizmat qiladi. O‘tkazilgan tadqiqotlar natijasida I va III navli paxtani tozalashda ta’minlagichning tozalash samaradorligi amaldagi tizimga nisbatan o‘rtacha 2,4 (abs)% ga oshgani aniqlandi. Shuningdek, tola sifati I nav paxta uchun 0,46 (abs)% ga, III nav paxta uchun esa 0,22 (abs)% ga yaxshilandi. Eksperimental natijalar shuni ko‘rsatdiki, takomillashtirilgan jin ta’minlagichi yordamida olingan tola O‘zbekiston davlat standarti O‘zDst 604:2016 talablariga to‘liq javob berib, I va III navli paxta “Oliy” sinf sifat darajasini tashkil etdi. Ushbu innovatsion yondashuv paxta sanoatida yuqori sifatli tola olish, ishlab chiqarish samaradorligini oshirish hamda mahsulot tannarxini pasaytirishga xizmat qiladi. Mazkur tadqiqot natijalari paxta tozalash korxonalarida amaliy qo‘llanilishi mumkin bo‘lib, sanoatning texnologik jarayonlarini yanada takomillashtirishga imkon yaratadi.

References

[1]. Салимов А.М., Лугачев А.Е., Ходжиев М.Т. Технология первичной обработки хлопка. “Адабиёт учқунлари” . Ташкент. 2018. -184 с.

[2]. Справочник по первичной переработке хлопка. Ф.Б. Подготовлено под общей редакцией Амонова. АО «Научный центр хлопковой промышленности», «Ворис-нашриёт», Ташкент, 2008.- 416 с.

[3]. Мардонов Б.М., Сулаймонов Р.Ш., Ахмедов М.Х. Исследование питающей зоны рабочей камеры пильного джина. Ишлаб чиқаришнинг техник, муҳандислик ва технологик муаммолари инновацион ечимлари” Халқаро миқёсдаги илмий-техник анжуман 1-қисм. Жиззах, 2021 йил. 741-744 б.

[4]. Парпиев А.П., Ахмедов М.Х., Наврузов Н.А. 5ДП-130 жинларни пахта билан таъминлаш жараёнини ўрганиш. ТТЕСИ. “Тўқимачилик муаммолари” ж. Тошкент, 2014 й., №3,-9-13 б.

[5]. Салимов А.М., Исмоилов А. Саноат соҳалари технологияси. ТИТЛП, Тошкент. 2018.- 292 б.

[6]. Сулаймонов Р.Ш., Ахмедов М.Х., Гаппарова М.А. Аррали жинни самарадорлигини ошириш усуллари бўйича изланишлар. “Пахта, тўқимачилик ва енгил саноат маҳсулотлари сифатини таъминлашнинг замонавий концепциялари” мавзусида ўтказилган ҳалқаро илмий-амалий конференция, Наманган 2021, 22-25 б.

[7]. Э.Т. Максудов, А.Н. Нуралиев. Справочник по первичной обработке хлопка. Книга 1. Ташкент- «Меҳнат»- 1994- с. 257-260.

[8]. O‘zDst 615:2018. Пахта. Техникавий шартлар. Тошкент, 2018.- 4 б.

[9]. O‘zDst 644:2006. Пахта. Намликни аниқлаш усуллари. Тошкент, 2006.- 17 б.

[10]. O‘zDst 601:2016. Пахта. Техник чигит.Техникавий шартлар. Тукдорликни аниқлаш усуллари. Тошкент, 2016.- 11 б.

[11]. O‘zDst 597:2016. Пахтани техник чигити. Чигитдаги нуқсонлар массавий улушини аниқлаш усуллари. Тошкент, 2011.- 16 б.

[12]. Паспорт пильного джина 5ДП-130. Ташкент. ТГСКБ по хлопкоочистке, 1983.- 14 с.

[13]. Sulaymanov R., Omonov Z., Meliboyev Y., Xasanov O., Ma’murjonov D. Resaerch on the efficiency of a saw gin supplier-cleaner. AIP Conference Proceedings. 3244, 060003 (2024). https://doi.org/10.1063/5.0242030

[14]. Sulaymonov R., Dusiyorov J., Omonov Z. Research on the efficiency of saw gene cleaner. Publishing house State Unitary Enterprise “Fan va Tarakkiyot”. Tashkent, №4/2023.-4 b.

[15]. Sulaymanov R.Sh., Omonov Z.J., Ismatov M.N., Rayimqulov O.Q., Saytov U.A. Study of the process of cleaning machine-harvested cotton from small impurities in saw gins. The multidisciplinary journal of science and technology. ISSN: 2582-4686 SJIF 2021-3.261,SJIF 2022-2.889, 2024-6.875 ResearchBib IF: 8.848 / 2024.Volume-4, Issue-6

[16]. Sulaymanov R.Sh, Omonov Z.J., Ismatov M.N, O‘ngboyev A.M., Saytov U.A. The Effectiveness of the Cotton Cleaning System on Foreign Saw Gins. AMERICAN Journal of Engineering, Mechanics and Architecture. Volume 2, Issue 6, 2024 ISSN (E): 2993-2637

Downloads

Published

2025-04-20